AMELLER NİYETLERE GÖREDİR

بسم الله الرحمن الرحيم

 Mü’minlerin emiri Ömer bin Hattab radıyallahu anh’dan, dedi ki:

“Rasulullah’ı sallallahu aleyhi ve sellem’den işittim buyurduki:

“Ameller niyetlere göredir, herkese niyet ettiği vardır, kimin hicreti Allah ve Rasulüneyse, hicreti (gerçekten) Allah ve Rasulünedir, kiminde hicreti kazanmak istediği bir dünyalık veya nikahlanmak istediği bir kadın içinse hicretide (gerçekte) hicret ettiği şeyedir” (Buhari ve Müslim rivayet etti.)

   Nasıl Kur’an ayetlerinin inişine sebep olan birtakım olaylar ve sorular varsa ki, biz bunlara “sebeb-i nüzul” diyoruz, hadislerin de bir “sebeb-i vürudu” vardır.

İbn Hacer, “Fethu’l-Bari”de bu hadisin sebeb-i vürudu ile ilgili şöyle bir olay anlatır: Rasulüllah’ın Medine’ye hicret etmesi üzerine, Müslümanlar Mekke’yi terk ederler. Muhacirlerden bir hanım sahabiye olan Ümmü Kays da, Medine’ye hicret etmek ister. Bu arada bir sahabi Ümmü Kays’a evlenmek üzere talip olmuş, kadın da, “Benimle Medine’ye hicret edersen seninle orada evlenirim.” demiştir. Bu sahabe Medine’ye hicret etmeye gönlü olmadığı hâlde, sırf o kadınla evlenmek için Medine’ye hicret etmiş ve sonra da orada evlenmişlerdir. Sırf Ümmü Kays’la evlenmek için hicret eden bu şahsın niyeti, sahabe arasında bilindiği için bu kişiye; “Muhaciru Ümmi Kays” (Ümmü Kays’ın muhaciri) lakabı takılmıştır. (el-Askalanî, İbn Hacer, Fethu’l-Barî, Kahire, 1986, I, 24) Durum Hz. Peygambere ulaşınca Allah Resulu sallallahu aleyhi ve selleme ulaşınca bu hadisi söylemiştir.

   Demek ki, hicret için niyetin halis olması yani sadece Allah rızası için yapılması gerekir. Hem evlenmek gibi dünyevi bir maksat hem de hicret gibi bir niyet beraber olabilir. Ancak birinci ve esas niyetin ne olduğu önemlidir. Örneğin oruç tutup bununla hem ibadet ve hem de perhiz niyet edenin hâli de böyledir. Sırf perhiz için tutulan orucun sevabı yoksa da, her ikisine niyet edene, niyetinin derecesine göre bir sevap vardır. İşte bütün ameller böyledir, niyetimizde Allah rızası galip olursa sevap alırız, değilse hiçbir sevap alamayız.

HADİSLERLE İLİM VE HİKMET

بسم الله الرحمن الرحيم

   Değerli kardeşlerim, sizi her konuda sözlerin en güzelini söylemiş, amellerin en güzelini yapmış, yolların en güzelini açıklamış olan Allah Resulu sallallahu aleyhi ve sellem’in sohbetine davet ediyorum. O’nun hadislerini okumak O’nun meclisinde aynen onun ağzından bu sözleri duyuyormuş gibi bir ruh haline girmek istiyorsanız buyrun hoşheldiniz....

Yeni bir yazı serisi olarak İbni Recep el-Hanbelinin İslam dünyasında çok meşhur olan “Camiu’l-Ulum ve’l-Hikem” yani “hadislerle ilim ve hikmet” adlı eserinden bölümler aktaracağım inşaAllah. Bu eser İmamı Nevevi’ rahimehullahın binlerce hadisin içinden özenle seçerek oluşturduğu ve dinimizin asıllarını anlatan hadisleri topladığı “Kırk Hadis” kitabına yapılan en güzel şerhlerden yani açıklamalardan biridir. İbni Recep el-Hanbeli rahimehullah bu kitabında İmamı Nevevi’nin kırk hadis  kitabını 2000’e yakın hadisle açıklamıştır.

   Kardeşlerim, hadis alimlerinin Allah Resulu sallallahu aleyhi ve sellemin dinin asılları ile alakalı söylemiş olduğu özlü sözler hakkında söylediklerine bir bakalım:

İmam Ahmed rahimehullah’dan şöyle dediği rivayet ediliyor:

“İslamın temeli üç hadis üzerinedir:

Ömer radıyallahu anh hadisi: “Ameller niyetlere göredir.”

Ayşe radıyallahu anha hadisi: “Bu işimizde ondan olmayan bir şeyi kim ortaya çıkarırsa o reddolunur.”

Ve Numan bin Beşir hadisi: “Helal açıktır, haram açıktır.” (Buhari, Müslim)